على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )

714

فرهنگ نفيسى ( فارسى )

پتوله ( patule ) ا . پ . بافتهء ابريشمى منقش كار هند . پته ( pate ) ا . پ . پدر . پته ( pate ) ا . پ . - مأخوذ از هندى - شمشير راست كه خميدگى نداشته باشد . و قداره . پته ( patte ) ا . پ . - مأخوذ از هندى - اجاره . و شمشير پهن . و يك قسم زينتى در لگام . پته‌دار ( patte - d r ) ا . پ . اجاره‌دار . پتيا ( poty ) ا . پ . توبه و پشيمانى . پتياره ( paty re ) ا . و ص پ . آفت و نكبت . و بلا و اندوه . و هر چيز زشت و مهيب و هولناك و موذى . و خصومت و ستيزگى . و خجلت و شرمندگى . و تندى و شدت و سختى . و مكر و حيله و فريب و دغا و شرم . و پوشيده و نهفته و پنهان . پتيارگى ( paty ragi ) ا . پ . نازيبائى و محيلى و مهيبى و زشتى . پتياله ( paty le ) ا خ . پ . شهرى در شمال غربى دهلى . پتيان ( pety n ) ا . پ . دشمن و عدو و حريف . پتير ( patir ) ا . پ . هر چيز كه پوست و يا تور روى آن كشيده باشند . و فطير و خمير برنيامده . پتيره ( patire ) ص . پ . هر چيزى كه مكروه طبيعت باشد . پتيل ( patil ) ا . پ . فتيله . پتيل‌سوز ( patil - sovz ) ا . پ . پايهء چراغ . پتيله ( patile ) ا . پ . خريطهء پنبه و و لتهء تاب داده كه در چراغ گذارند تا روشن گردد و فتيله معرب آنست . پج ( paj ) ا . پ . كوه و جبل . پج ( poj ) ا . پ . يك قسم ميوه‌اى كه تمش نيز گويند . پج ( poj ) ص . پ . هموار و برابر . و پهن و گشاده و وسيع . و شوريده و پريشان . و بىاندازه و بىكران . و ناشايسته و نازيبا . و بىادب و بىتربيت . پجار ( paj r ) ا . پ . پج و كوه و جبل . پجاوه ( paj ve ) ا . پ . كورهء آجرپزى . پجول ( pojul ) ا . پ . استخوان شتالنگ و بجول و كعب و استخوان ساق پا . پجيو ( pajiv ) ا . پ . سالوسى و ريا يعنى اشتغال بامرى كه بواسطهء آن مردم را گول زده و به خود معتقد سازد . پچاق ( pec q ) ا . پ . - مأخوذ از تركى - چاقو و كارد . پچ‌پچ ( pac - pac ) ا . پ . تكلم آهسته و شبانان بواسطهء اين كلمه بز را پيش خود خوانند و نوازش كنند . پچ‌پچ ( pac - pac ) و پچپچه ( poc - poce ) ا . پ . سختى كه در افواه مردم افتد ولى بطور نجوا و سرگوشى بهم باز گويند . پچشك ( pocock ) ا . پ . پشكل گوسپند و بز و پشكل شتر . و پزشك و داروفروش . و پچشك ستور : بيطار . پچشكى ( pococki ) ا . پ . طبابت و بيطارى . پچكم ( peckam ) ا . پ . گرگ و ذئب . و بارگاه و ديوان خانه . پچكم ( peckam ) و ( packam ) ا . پ . خانه‌اى كه اطراف آن پنجره و شبكه باشد . پچل ( pacal ) ص . پ . كسى كه پيوسته لباس و دست و رويش چركين و كثيف بود . پچواك ( pacv k ) ا . پ . ترجمان و مترجم يعنى كسى كه لغات زبانى را به زبان ديگر بيان كند . و ترجمه . پچوه ( pacuh ) و ( pacvah ) ا . پ . ترجمه و معنى . پچه ( pace ) ا . پ . لبلاب . پچيدن ( pecidan ) ف م . پ . پيچيدن . پخ ( pax ) ا . پ . خوش . و په و پهلو . و چهار پخ : چهار پهلو . پخ ( pax ) و ( pex ) پ . به اين كلمه سگ و گربه را مىرانند و دور مىكنند . پخ‌پخ ( pax - pax ) پ . كلمهء تحسين يعنى بخ‌بخ و په‌په و طوبى لك و مرحبا بك . پخپخو ( pex - pexu ) ا . پ . غلغليج و پخلوچه و پخليچه يعنى حالت خنده و ضحكى كه بواسطهء بردن انگشتان كسى در زير بغل شخص روى دهد . پخت ( paxt ) ا . پ . پخش و پهن . و پخت شدن : پهن شدن و پخش شدن . پخت ( poxt ) پ . ح م . پختن . پخت ( poxt ) ا . پ . لگدخواه از آدمى صادر شود و يا از حيوان . پخترى ( poxtari ) ا . پ . نانى كه در ميان آن كباب و يا گوشت پخته گذارند تا گرم ماند . و نانى كه ابتدا دور سفره مىچينند و سپس غذا مىآورند . پختگان ( poxtag n ) پ . ج . پخته . و پختگان حقيقت : دانايان اسرار و اصلان به حق . پختگى ( poxtagi ) ا . پ . چيزى كه پخته شده باشد و خام نباشد . و رسيدگى و انضاج . پختن ( poxtan ) ف ل . م . پ . طبخ كردن و جوش دادن . و آماده ساختن . و پزانيدن . و رسيدن ميوه . و طبخ داده شدن و پخته شدن . پختنى ( poxtani ) ا . پ . چيز پخته شده و چيز قابل پختن . پخته ( paxte ) ا . پ . پنبه‌اى كه از دانه جدا كرده باشند . پخته ( poxte ) ا و ص . پ . طبخ شده و